Nahari (kwa Kilatini na Kiingereza Eridanus) [1] ni jina la kundinyota kubwa inayoonekana kwenye angakaskazi na angakusi ya Dunia yetu.
Nahari - Eridanus lina umbo jembamba lakini refu sana likianza jirani ya Jabari kwenye angakaskazi hadi karibu na Wingu Dogo la Magellan katika Tukani kwenye angakusi.
Linapakana na makundinyota jirani ya ) (Tucana) , ) (Hydrus), Nyavu (Reticulum), Saa (Horologium), Patasi (Caelum) , Arinabu (Lepus), Jabari (Orion), Ng'ombe (pia Tauri, lat. Taurus), Ketusi (Cetus), Tanuri (Fornax) na Zoraki (Phoenix).
Nahari (Eridanus) lilijulikana kwa mabaharia Waswahili tangu miaka mingi wakifuata njia yao baharini wakati wa usiku kwa msaada wa nyota. Walipokea jina hili kutoka kwa Waarabu wanaosema النهر an-nahar kwa maana ya “mto” [2]. Waarabu walitafsiri hapa jina la Ptolemaio aliyetaja nyota hizi vile kwa jina la Ποταμός potamos yaani mto katika orodha yake ya Almagesti[3].
Hatuna uhakika jinsi Wagiriki wa Kale katika mawazo yao kuhusu umbo la Dunia walivyoona Eridanus – Nahari; inaweza kumaanisha "mto" kwa maana ya jumla ya maji yaliyozunguka nchi kavu yote na maji haya waliyaita “Okeanos”, neno ambalo baadaye likawa “ocean” (Bahari kuu) katika lugha za Ulaya. Waandishi wengine wa Ugiriki ya Kale walitaja mto fulani kwa jina “Eridanus”, ama mto Po wa Italia au mto katika kaskazini ya Ulaya ulioishia katika bahari penye kaharabu .
Eridanus - Nahari ni kati ya makundinyota 48 yaliyotajwa na Klaudio Ptolemaio katika kitabu cha Almagesti wakati wa karne ya 2 BK. Iko pia katika orodha ya makundinyota 88 yanayoorodheshwa na Umoja wa kimataifa wa astronomia [4] kwa jina la Eridanus. Kifupi chake rasmi Ukia ni 'Eri'.[5]
Nyota angavu zaidi ni Alpha Eridani au Achernar ("mwisho wa nahari") Ina mwangaza unaoonekana wa mag 0.45 ikiwa umbali wa miaka nuru 144 na Dunia[6][7].
Jina la (Bayer) |
Namba ya Flamsteed |
Jina (Ukia) |
Mwangaza unaoonekana |
Umbali (miaka nuru) |
Aina ya spektra |
---|---|---|---|---|---|
α | Achernar | 0.45m | 144 | B3 V | |
β | 67 | Cursa | 2.78m | 90 | B3 V |
γ | 34 | Zaurak | 2.95m | 150 | M0 III |
θ | Acamar | 3.0m | 163 | A4 + A1 | |
δ | 23 | Ran | 3.52m | 29 | K0 IV |
υ4 | 41 | 3.55m | 120 | B8 V | |
φ | 3.56m | 120 | B8 V | ||
χ | 3.69m | 50 | G6 IV | ||
τ4 | 16 | 3.70m | 250 | M3 III | |
ε | 18 | 3.73m | 10.5 | K2 V | |
υ2 | 52 | 3.82m | 200 | G9 III | |
l | 53 | 3.9m | 110 | K2 IIIb | |
η | 3 | Azha | 3.89m | 121 | K1 III |
ν | 48 | 3.93m | 1000 | B2 III | |
ν3 | 43 | 3.97m | 250 | K5 III | |
ο1 | 38 | Beid | 4.04m | 200 | F2 III |