Arinabu (kwa Kilatini na Kiingereza Lepus) [1] ni jina la kundinyota lililopo upande wa kusini mwa ikweta ya anga
Arinabu (Lepus) liko karibu na ikweta ya anga linapakana na makundinyota jirani ya Mbwa Mkubwa (Canis Major), Munukero ( Monoceros), Jabari (Orion), Nahari (Eridanus), Patasi (Caelum)' na Njiwa (Columba).
Arinabu (Lepus, kwa maana ya „sungura“) lilijulikana kwa mabaharia Waswahili tangu miaka mingi wakifuata njia yao baharini wakati wa usiku kwa msaada wa nyota. Walipokea jina hili kutoka kwa Waarabu wanaosema الأرنب al-ʾarnab kwa maana ya “sungura” [2]. Waarabu walitafsiri hapa jina la Klaudio Ptolemaio aliyetaja nyota hizi vile kwa jina la Λαγωός lagôos katika orodha yake ya Almagesti [3]. Wagiriki walimwona hapa sungura anayekimbia mbele ya mwindaji Jabari (en:Orion)
Lepus - Arinabu ni kati ya makundinyota 48 yaliyotajwa tayari na Klaudio Ptolemaio katika kitabu cha Almagesti wakati wa karne ya 2 BK. Iko pia katika orodha ya makundinyota 88 ya Umoja wa Kimataifa wa Astronomia [4] kwa jina la Lepus. Kifupi chake rasmi kufuatana na UKIA ni 'Lep'.[5]
Nyota angavu zaidi ni Alfa Leporis au Arneb [6]. Ina mwangaza unaoonekana wa mag 2.58 ikiwa na umbali wake unaokadiriwa kati ya miakanuru 1,200 na 2,200 kutoka Dunia[7][8].
Jina la (Bayer) |
Namba ya Flamsteed |
Jina (Ukia) |
Mwangaza unaoonekana |
Umbali (miakanuru) |
Aina ya spektra |
---|---|---|---|---|---|
α | 11 | Arneb | 2,58m | 1200 - 2200 | F0 Ib |
β | 9 | Nihal | 2,81m | 160 | G5 II |
μ | 5 | 3,0 bis 3,4m | 200 | B9 III | |
ε | 2 | 3,19m | 150 | K5 III | |
ζ | 14 | 3,55m | 70,5 | A2 IV-V(n) | |
γ | 13 | 3,59m | 29,3 | F6V + G5 | |
η | 16 | 3,72m | 49,1 | F2 V | |
δ | 15 | 3,76m | 150 | G8 III | |
![]() |
Makala hii kuhusu mambo ya sayansi bado ni mbegu. Je, unajua kitu kuhusu Arinabu (kundinyota) kama historia yake au mahusiano yake na mada nyingine? Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari. |