![]() |
Otorduak |
Otorduak |
Gosaria • Hamaiketakoa • Bazkaria • Askaria • Afari-merienda • Afaria • Sorgin-afaria |
Jakiak |
Janaurrekoa • Koktela • Zizka-mizkak • Hasierakoa • Jaki nagusia • Azkenburukoa • Bazkalondoa • Pintxoa |
Afaria Ilunabar edo gau aldera hartzen den janaria da, egunean atzenekoa, astegun arruntean. Afaria hitza *apairu balizko formatik omen dator.
Afaltzeko ordua aurreratzen ari da aspalditik, osasunak eta lanak aginduta: Hego Euskal Herrian zortzietatik aurrera afaldu ohi da; Ipar Euskal Herrian, aldiz, lehenago. Nolanahi ere, familia bakoitzak afaria hartzeko unea betebeharren arabera egokitzea izaten da ohikoa.
Afari ohikoa sarrerak (zopak, kremak, berdurak), jakiak (arraina, entsaladak, arrauzkiak) eta postreak (fruta, jogurta), osatzen dute, bazkaria bezala, baina oraingoan prestaera arinagoak eta kopuru txikiagoak dira.
Alorreko aditu askok diotenez, ez da komeni eguna afaldu gabe bukatzea baina, era berean, afaria ahal bezain arinena izatea aholkatzen dute, gainpisua eta loditasun arazoak ekiditeko, gauez metabolismoa moteldu egiten baita. Egokiena omen da oheratu baino, gutxienez, bizpahiru ordu lehenago afaltzea.
Hortxe oinarritzen dira atsotitz asko, hala nola: errege modura gosaldu, printze modura bazkaldu eta behartsuen modura afaldu edo nahi baduzu luze bizi, gaurko afaria biharko utzi, adibibez.