Johanna Elisabeth Antonia Romana Maria van Savoye (Bulgaars: Йоанна Савойска, Ioanna Savoiska, Italiaans: Giovanna Elisabetta Antonia Romana Maria) (Rome, 13 november 1907 - Estoril, 26 februari 2000) was een Italiaanse prinses uit het Huis Savoye.
Zij was het vierde kind en de derde dochter van koning Victor Emanuel III van Italië en diens vrouw Helena van Montenegro.
Om huwelijkspolitieke redenen trouwde ze in oktober 1930 in Assisi met tsaar Boris III van Bulgarije. De Bulgaren vonden haar, ondanks haar katholieke geloof, een goede partner vanwege de Slavische achtergrond van Johanna's moeder. In de jaren voorafgaand aan de Tweede Wereldoorlog hield de tsarina zich voornamelijk bezig met liefdadigheid. Zo bracht ze geld bijeen voor de stichting van een kinderziekenhuis.
Het paar kreeg twee kinderen:
Tijdens de Tweede Wereldoorlog koos haar man de zijde van de asmogendheden. Hij weigerde evenwel Bulgaarse joden uit te leveren, terwijl Johanna zelfs actief was in het verkrijgen van transitvisa voor een aantal joden dat zo naar Argentinië kon vluchten. Na een ontmoeting met Hitler (die een actievere deelname van Bulgarije in de oorlog verlangde) in 1943 werd de tsaar ernstig ziek en overleed even later. Officieel aan de gevolgen van een hartinfarct, maar enkelen beweerden dat hij mogelijk door de nazi's was vergiftigd, met de bedoeling om van Bulgarije een marionettenstaat te maken. Boris werd opgevolgd door zijn zoontje Simeon, onder regentschap van zijn broer Cyril.
Aan het einde van de oorlog trok het Rode Leger Bulgarije binnen. Prins Cyril werd als landverrader terechtgesteld. Johanna werd met haar kinderen onder huisarrest geplaatst, tot zij in 1946 de gelegenheid kregen om binnen 48 uur het land te verlaten. Aanvankelijk vertrok het gezin naar Alexandrië, waar Johanna's vader in ballingschap leefde. Daarna vertrok het gezin naar Madrid. Toen beide kinderen waren getrouwd, vestigde Johanna zich in Portugal, waar ze in 2000 overleed. In 1993 bezocht ze nog één keer Bulgarije en het graf van haar man.
Zelf werd ze begraven in Assisi.
Voorganger: Eleonore van Reuss-Köstritz |
Tsarina van Bulgarije 1930-1943 |
Opvolger: Geen |