Een airfryer of heteluchtfriteuse is een keukenapparaat dat voedsel bereidt door hete lucht te laten circuleren met behulp van het convectiemechanisme. Een ventilator laat hete lucht op hoge snelheid rond het voedsel circuleren en gaart het voedsel, waarbij een knapperige laag ontstaat, als gevolg van de Maillardreactie. Het is een alternatief voor de friteuse. Voedsel kan hiermee gegrild, gebakken, gebraden, gepoft of gefrituurd worden. Het is een populair artikel dat wereldwijd verkocht wordt.
Het oorspronkelijke octrooi voor de heteluchtfriteuse (Air fryer)[1] werd in 2005 ingediend door het Amerikaanse bedrijf TurboChef Technologies inc. en was gericht op gebruik in de horeca.
Sinds 2005 probeerde Philips een friteuse te ontwikkelen die werkte met hete lucht. Men had de technologie, maar moeite om die om te zetten in een consumentenproduct. De friteuse die aanvankelijk werd ontwikkeld was te complex en te duur. In samenwerking met Fred van der Weij, de uitvinder van de technologie van de heteluchtfriteuse,[2] lukte het Philips het product gereed te maken voor de consumentenmarkt.
In 2010 introduceerde Philips het nieuwe keukenapparaat onder de naam Airfryer op de Internationale Funkausstellung (IFA), een belangrijke beurs voor consumentenelektronica in Berlijn. Het werd ontwikkeld met behulp van de gepatenteerde Rapid Air-technologie.[3] De productnaam airfryer zou binnen enkele jaren algemeen gebruikt worden om een heteluchtfriteuse aan te duiden.
Zetmeelrijk voedsel kan bruingebakken worden dankzij de Maillardreactie. Hierbij is vet behulpzaam maar niet noodzakelijk. Bij frituren wordt voedsel volledig ondergedompeld in hete olie of vet. De heteluchtfriteuse werkt met circulerende lucht op dezelfde temperaturen waarop gefrituurd wordt, tot 200 °C. Met een airfryer kan zelf bepaald worden of er olie wordt toegevoegd en hoeveel.
De meeste airfryers hebben temperatuur- en timer-instellingen die een precieze bereiding mogelijk maken. Het voedsel wordt bereid in een bakmand die binnenin een lekbak hangt. Het voedsel ligt op een metalen rooster en er is ruimte tussen bakmand en lekbak die circulerende lucht mogelijk maakt. Bij patat bakken in een grotere hoeveelheid is het nodig om de patat elke 4 minuten om te schudden. Toevoeging van wat olie aan het te bakken product kan uitdroging voorkomen en sneller bruin laten bakken.[4]
Bereiding met minder vet levert verschil op in smaak en consistentie tegenover traditioneel frituren. Maar temperatuur en baktijd veranderen maakt benadering van het gangbare resultaat mogelijk, bijvoorbeeld falafel lukt als de balletjes in olie gerold worden.
Heteluchtovens en airfryers zijn vergelijkbaar in de manier waarop ze voedsel verhitten, maar airfryers zijn over het algemeen kleiner dan in fornuizen ingebouwde ovens en geven minder warmte af.
Mogelijke toebehoren bij het apparaat zijn pizzaplaten, taartvormen of inzetbakjes.
Airfryers bieden een alternatief voor frituren in olie en voor langzaam garen op lage temperatuur (slow cooking). De circulerende hete lucht heeft vele toepassingen in de keuken, zoals de bereiding van: