Is e uisge-beatha spiorad dibhe làidir a tha air a dhèanamh le gràn. Gu h-àbhaisteach, tha uisge-beatha à Alba neo Èirinn, is ann à Aimearaga a tha bourbon. Tha uisge-beatha, mar is àbhaist, buidhe is trìd-shoilleir.
Gu tradaiseanta, tha uisge-beatha air tarraing à braich, 's e sin eòrna a th' air brachadh. Às dèidh sin, thèid a thiormachadh os cionn teine mhòine, a chuireas blas so-aithnichte ris an deoch.
Is e an ath cheum a leaghadh na bracha tiormaichte ann an uisge a dhèanamh brailis (ris an abrar, cuideachd, dile no mir). Sin, cuirear beirm gus an toiseach am brachadh a dhèanamh caochan.
Thèid an caochan a tharraing dà no trì uair ann am poit-staile. (Às dèidh ceithir tarraing, is e uisge beatha baoghal a bhitheas ann).
'S e deoch nàiseanta na h-Alba a tha ann an uisge-beatha. Tha uisge-beatha air a dhèanamh ann an Alba o chionn barrachd air mìle bliadhna, air tighinn o thùs bho Èirinn gu Dail Riada.
Dhèanadh na Gàidheil uisge-beatha dhaibh fhèin ann am poit-dhubh, ach nise, is e gnìomhachas mòr a th' ann, agus bithidh grùdairean proifeasanta a' dèanamh uisge-beatha ann an taighean-staile airson buidhnean mòra.
Faodaidh na braichean Albannach a dhealaichear ann an seachd roinnean cruinn-eòlasach: Ìle, a' Ghaidhealtachd, Srath Spè, a' Ghalltachd, na h-Eileanan Siar, agus Ceann Loch Chille Chiarain.
Seo cuid de na taighean-staile ainmeil: