Burtsitis | |
---|---|
Deskribapena | |
Mota | artropatia, synovial, tendon or bursa disorder (en) ![]() eritasuna |
Espezialitatea | Errehabilitazioa Ortopedia |
Tratamendua | |
Erabil daitezkeen botikak | Ibuprofeno, indomethacin (en) ![]() |
Identifikatzaileak | |
GNS-10-MK | M71.9 |
GNS-9 | 727.3 |
DiseasesDB | 31623 |
MedlinePlus | 000419 |
eMedicine | 000419 |
MeSH | D002062 |
Disease Ontology ID | DOID:2965 |
Burtsitisa[1][2] muskulu, hezur eta zurden artean dagoen likidozko poltsaren (bursa) hantura da. Burtsitis kasuak ukondo, eskumutur, aldaka, belaun eta orkatila aldean ematen dira. Lesio hori pairatzen dutenek min intentsoa jasaten dute, askotan, bat-batean agertzen dena. Kasurik ohikoenak belauneko eta olekranoneko (ukondoko) burtsitisa dira.
Burtsitisa pairatzen duten gizabanakoen artean, ohikoa [3]da kirolariak edo egunerokotasunean ahalegin eta ariketa fisiko gogorrak egiten dituztenak aurkitzea, azken finean, burtsitisaren kausa nagusia, oro har, kaltetutako giltzaduraren gehiegizko erabilera edo erabilera desegokia baita.
Burtsitis motak organismoan daukaten kokapenaren arabera sailkatzen dira[4]:
Burtsitisaren jatorriari erreparatuz, hainbat arrazoi aurkitu ditzakegu.
Kirolariak diren pertsonetan mugimendu arinak egiteagatik agertu daiteke; arrunki, muskulu hipertrofiatuak dituzten kirolarietan, hain zuzen. Beste kasu batzuetan, gertatu daiteke pisu gehiegi jasateagatik edo entrenamendu mailan pairatutako aldaketengatik ematea patologia, adibidez, maratoi baterako prestatzeko orduan.
Horretaz gain, kolpe, infekzio edo artritis erreumatoideek ere eragin dezakete, beste kasu batzuetan ezinezkoa izanik burtsitisaren kausa determinatzea.
Burtsitis kasu baten garapena pairatzen duen gizabanakoaren eta kausaren araberakoa da; hori dela eta, gomendagarria da erreumatologo batengana joatea, horrela berak beharrezko tratamendua martxan jarri dezan, burtsitisaren jatorria zein den jakin ondoren.
Burtsitisaren diagnostikoa zehazteko, ohikoa da traumatologo edo erreumatologoak historia klinikoari buruz galdetzea eta azterketa fisiko bat egitea. Askotan, mina deskribatzeko eta minari buruzko informazioa emateko (noiz agertzen den, zenbat denboran zehar...) eskatzen du medikuak[6].
Horrez gain, medikuak beste irizpide batzuk ere jarraitu ditzake: X izpien bidezko erradiografia, mindutako eremua ukitu eta aztertu, erresonantzia magnetiko bidezko argazkiak, likido sinobialaren lagin bat hartzea aztertzeko...
Tratamenduari dagokionez, ondorengo neurri hauek hartu daitezke[7]; hala ere, mediku espezializatu bat bisitatzea izango litzateke aukerarik onena, berak kasu espezifikoaren araberako tratamendua ezartzeko.
Hospitale tertziario bateako erreumatologiako sailean eginiko diagnostikoak kontuan hartuz, ezaugarri klinikoak neurtzen dituen ebaluazio erretrospektibo baten araberakoa neurketak ondorengo hauek dira; 52 paziente ebaluatu ziren. Kasuen %36,5a, 29 pazientek, azaleko burtsitisa zeukaten, eta %63,5ak, 33 pazientek, sakoneko burtsitisa. Burtsitis sakonen %79,8a emakumeetan eman ziren, eta azaleko burtsitisen %84,2a, gizonezkoetan. Horiek frogatu ondoren beste ebaluazioa batzuk egin ziren, helburua burtsitisari buruzko ondorio onuragarri edota kaltegarri gehiago lortzea zela.
Ondorengo hau izan zen ateratako ondorio nagusia: sakoneko eta azaleko burtsitisaren desberdintasun etiologikoak erabilgarriak izan daitezke tratamendua aplikatzerakoan.