Dr Begriff Gäist het us historische Gründ verschidnigi Bedütige in dr Filosofii, dr Theologii, dr Psüchologii und dr Umgangsssprooch.
Im Zämmehang mit em Bewusstsii cha mä grob zwüschen zwäi Bedütige underschäide.
Bezoge uf die kognitive Fähigkäite vom Mensch, wo in dr Umgangssprooch as „gäistig“ bezäichnet wärde, meint dr „Gäist“ – als öppis nit-Materiells – s Woornee und Leere, s Erinnere und Vorstelle, s Fantasiere und überhaupt alli Forme vom Dänke wie s Überlege, Uslääse, Entschäide, Absicht und Blaane, s Verfolge vo Strategie, s Vorussääge, s Iischetze, s Gwichtgee, Bewärte, Kontrolliere, Beobachte und Überwache, d Wachsamkäit und Achtsamkäit, wo drfür nöötig si, und d Konzentrazioon uf alle Stuefe bis zu hüpnotische und sustige tranceartige Zueständ uf dr äinte Site und Zueständ vom Überwachsii und höggste Gäistesgegewärtigkäit uf dr andere.
Wenn aber dr Gäist mit religiöse Vorstellige von ere Seel oder Jensitserwartige verchnüpft isch, umfasst dr Begriff vilmol e Gäistigkäit, wo nit an dr liiblig Körper bunde isch, und as spirituell bezäichnet wird. Si wirkt zwar uf e Körper, isch aber sälber räin oder absolut, transpersonal oder sogar transzendänt. Si wird vo Gott erschaffe oder isch Gott gliich oder wääsensgliich idäntisch mit em. In dr christlige Vorstelligswält bezäichnet me dr «Geist Gott» as Häilige Gäist, wo as Person aagluegt und sümbolisch as Duube oder as Aug daargstellt wird. D Froog noch dr „Natur“ vom Gäist isch also e zentrals Thema in dr Metafüsik.
In dr Dradizion vom dütsche Idealismus bezieht sich dr Begriff vom Gäist hingege uf überindiwiduelli Strukture. D Filosofii vom Hegel sött mä in däm Sinn verstoo, wie au im Wilhelm Dilthey si Vorstellig vo de Gäisteswüsseschafte.
![]() |
Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vum Artikel „Geist“ vu de dütsche Wikipedia. E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde. |